Барды мадары



жүктеу 1.72 Mb.
бет1/8
Дата07.07.2016
өлшемі1.72 Mb.
  1   2   3   4   5   6   7   8
Лайпанланы Билал
ЁРГЕДЕН ЁРГЕ / OrgedenOrge

Джангы назму китаб. Башланнганы: 2013 джыл, январны 12,

бошалгъаны 02.05.2013
БАРДЫ МАДАРЫ
Арасында Кюн бла Айны

мен кёреме Малкъарны-Къарачайны.

Кюйдюрмезча Кюн, юшютмезча Ай,

кюрешеди джашаргъа алай.


Джетиб заран Темирден, Къурчдан,

Кюню, Айы да тутулгъанларында,

дагъыда Джаратханнга сала махтау,

къум, буз тюзледе этгенди джашау.


Бошалгъанлыкъгъа къазауат, сюргюн,

джангы сынаула келтиреди хар кюн...

Турады тюшгенлей къоркъуу

тилине, джуртуна да. Джокъду солуу.


Джокъду тынчлыкъ адамгъа, халкъгъа.

Бош къарайбыз Батыгъа, Шаркъгъа.

Болушлукъ биринден да келмезликди бизге.

Таянайыкъ Аллахха эмда кесибизге.


Динни, тилни, джуртну да бергенди Ол.

Файгъамбарларындан Сёзюн билдириб,

Хакъ джолну да кёргюзтгенди Ол.
Адамдан, къралдан, Шаркъдан, Батыдан тюл,

умут этебиз энтда Андан.

Динни, Тилни, Джуртну да берген,

бергенин сыйырмаз халкъдан.


Аллах берген затлагъа тыйншлы болсакъ,

таша, туру да — къуру да -

Ол буюргъанча джашасакъ,

халкъ — динин, тилин, джуртун да сакълар.

Ахырзаманнга дери джашар Къарачай-Малкъар.

Алайсыз — биз къалырбыз джулдузсуз, Айсыз.


Арасында Кюн бла Айны,

мен кёреме Малкъарны-Къарачайны.

Кёкге джууукъду джурту, къадары,

ёлмей джашаргъа барды мадары.


НЕ ДЖЕТМЕЙДИ АДАМГЪА?
Илинмек аджалдан ёледи адам,

неда къартлыкъдан, ауруудан.

Кёбюсюне уа — арыгъандан,

арыгъандан ёледи адам.


Адамны арытады джашау,

къарыусуз этеди аны.

Сора, адамны тутады ёлюм,

рахын кийикни тутханча бёрю.


Кёб зат джетмейди адамгъа:

джер да, хауа да, заман да;

фахму да, окъуу да, билим да;

саулукъ да, кюч да, болум да.


Алай а, эм бек джетмеген:

Иман бла Сюймеклик.

Ол экиси болмасала толу,

замансыз юзюледи адамны джолу.


КЪАБЫРЛАДА
Сын ташлагъа къарайма къабырлада:

туугъан-ёлген тархла керкилиб алада.

Кёбюсю кетгендиле джашлай...

Къазауатмы баргъанды былайда?


20 джылгъа эки минг джаш

ёлтюргендиле бир-бирин къалай?

Аз бек титиремейди

Сын ташлада джулдуз бла Ай.


Кимни эсинде бар эди

къарачайлы къарачайлыны ёлтюрюр, тонар деб.

Быллай къара кюннге къалай джетдик биз?

Быллай сыйсызлыкъгъа къалай джетдик биз?


Сын ташлагъа къарайма къабырлада.

Джаш бетле къарайдыла аладан.

Билмейме терслерге нени, кимни.

Неди къурутуб баргъан миллетни?


ДЖАШАУУМ ХАР КЮНДЕН ДЖАНГЫРАДЫ
Чууакъды кёк. Тазады хауа.

Таула да кёрюнелле ачыкъ.

Тейрини кюзгюсю — тенгизни

сылайды бетин аязчыкъ.


Бу тюш эсе — ёмюрюм,

джукълаб турурем уянмай.

Быллай кюн адамгъа ёлюм

къалай да келеди уялмай.


Кёкге къараса — кёгереди кёлюм,

таугъа къараса — агъарады.

Багъадыла мёлекле келиб

джюрегимдеги джараны да.


Саула къой эсенг, ёлгенле,

тирилирча бир кюндю бюгюн.

Къарайма джерге, къарайма Кёкге -

ёлюрге излемейме бюгюн.


Соруб келмеучюсюн билеме аны,

ол ташча тюшеди адамны юсюне.

Алай а, тюшеди эсиме

ташны тешиб чыкъгъан кырдык.


Мен да бой бериб къоймам ёлюмге,

джарылгъан эсе да джюрек.

«Тырнакъла, джаша»,- дейди меннге

Къаяда терек.


Джай, къыш да, джашиллигин тас этмей,

джашаудан, насыбдан да тюнгюлмей,

джуртундан, къауумундан да сууумай,

таш башында да этерге джашау

юретеди терек.
Хомух болсам кырдыкдан, терекден да,

сууусам тилимден, джуртумдан, элимден да -

юлюшсюз къалырма джерден да , Кёкден да.
Джарылгъан эсе да джюрек,

чыдаргъа, джашаргъа юретеди терек.

Джюрегими джаргъан халкъымы да,

къутхарыргъа кюрешеди джюрек.


Кёкге къараса — кёгереди кёлюм,

таугъа къараса — агъарады.

Кырдыкны, терекни да кёре кёзюм,

джашауум хар кюнден джангырады.



ЮЧ АРТМАКЪ
Юч артмагъымы хазыр этиб турама,

керек кюн биргеме алырча:

бирин — хастенеге,

экинчисин — тюрмеге,

ючюнчюсюнде уа —

ёлюкге керекли затла бардыла.


Иймансыз джорукъ

адамны саулугъуна,

эркинлигине,

джашаууна да къатыла юретгенди.


ТИЛЕЙМЕ ИМАН АЛЛАХДАН
Биле-биле этген гюнахларым да бар.

Билмей этген гюнахларым да бар.

Барысы ючюн тартыллыкъма джууабха.

Не дерме Къыямат кюн Аллахха?


Дуния тёреден къутулсам да, Андан,

Андан къутулурма къалай?

Алай а, барама джашай,

кечмеклик, болушлукъ да тилей Аллахдан.


Билеме, дуньяны гюнахдан, харамдан

тазаларгъа джетмезин кючюм.

Алай а кесими, джюрегими

тазаларгъа джетерикди кючюм.


Джетерикди. Сора,

неге тиреледи да иш?

Иманны къарысузлугъуна -

джангыз да анга — тиреледи иш.


Аны ючюн болалмайма азат

харамдан, гюнахдан.

Неден да алгъа

тилегиз иман Аллахдан.


ЮЧ МЁЛЕК
Юч мёлегим барды мени.

Экиси эки имбашымда:

бири джазады гюнахымы,

бири да — сууабымы.


Ючюнчю мёлегим а, джер мёлегим -

меннге сууаб, гюнах да этдирген,

мени джандетден да айыргъан,

джандетлик да этген меннге -

Сенсе.
Юч мёлегим да

мен ёлгюнчю кетмезле менден.

Ала айтханнга кёре этилликди

Къыямат кюн да меннге оноу.


КАВКАЗ ТАУЛА КЕТМЕЙЛЕ ЭСДЕН
Европа бла Азияны ырджысы,

Кёк бла Джерни чеги да — Кавказ.

Мен — бу беш кераматны джырчысы,

Батыда, Чыгъышда къылсам да намаз,


Кавказ таула кетмейле эсден...

Эки минаралы акъ межгит — Минги Тау,

азан таууш келгенлей турады сенден -

къалай къалыр сеннге келмей джаны сау?


«Кавказ» дегенлей, тюшелле эсге

Абдуллах шыйых да, Шамил шыйых да,

Кязим хаджи да, Джырчы Сымайыл да,

тулпар Алий да, сары Сулейман да,

джигит абрекле Зелимхан, Къанамат да,
акъылманла, миллет ёкюлле, тюз адамла

Къазанчыкъ улу Джабагъы да,

Кърымшамхалланы Ислам Бий да,

Вассан-Гирей Джабагъы да,

Абдурахман Авторхан да,

Дудаланы Махмуд Бий да...


Барын айтыргъа къолдан келмез -

онглу уланлары кёбдю Кавказны:

ызларындан барабыз аланы -

ёзден Кавказ ёмюрде да ёлмез.

Европа бла Азияны ырджысы,

Кёк бла Джерни чеги да — Кавказ.

Мен — бу беш кераматны джырчысы -

Батыда, Чыгъышда къылсам да намаз,


Кавказ таула кетмейле эсден...

Эки минаралы акъ межгит — Минги Тау,

къалай къалыр сеннге келмей джаны сау -

азан таууш келгенлей турады сенден.


УЧХАН ХАЛКЪ
Кёлню юсю бузлагъанды,

къалабалыкъ башланнганды:

сабий-субий, къалмай бири,

чабадыла бары бери.


Конёкларын киедиле,

терк учаргъа сюедиле.

Аргъы бетде башхала да

учадыла чанала бла.


Бир-бирле да, кеслерин

тебере таякъла бла,

шыбыла кибик дженгил

учадыла джаякъла бла.


Къыш зауукъду кимлеге?

Джашлагъа, сабийлеге.

Учхан халкъгъа зауукъду,

къатылмайды сууукъ да.


КЁК-ДЖЕР ПОЭЗИЯНЫ ДЖАРАТЫЛЫУУ
Джерге Кёкден эннген Сёз да бар.

Кёкге джерден учхан сёз да бар.

Ала бир-бирине тюбеген кёзюуде,

Ала бир-бирине тюбеген джерде,

эки дуния тюбешген чакъда

джаратылады ючюнчю дуния,

джаратылады Кёк-Джер Поэзия.
БУЗ КЁЛДЕ ЭСКЕРТМЕ
Сен бузлатдынг мени кёлюмю,

кесинги бузлатханынгы да эскермей:

сенден башха бир джан

джокъ эди анда.


ЧЫДАРГЪА, ДЖАШАРГЪА
Бир бек къыйналгъан сагъатда джюрегим,

джан сакълагъан мёлеклерим -

Ташым бла Терегим -

келиб, эки джанымда сюелелле.

Ала мени

джашаугъа къайтара билелле.

Ала мени -

чыдаргъа, джашаргъа юретелле.


ДЖАЗЫУУНГУ ДЖАЗМАСАНГ КЕСИНГ
ДжазЫу къамчи тюеди, урады,

хойнухча бурады мени.

Джюрегим а алгъынча турады -

хомухча кёрмегиз мени.


Шкокга юреннген бёрюча,

къарайма джазыуну кёзюне:

анга сый, махтау берирча,

ол не игилик этгенди меннге?


Алай а джокъду анга дауум -

бир затны ангылагъанма кескин:

джазыуунгу джазмасанг кесинг,

аны джазады душманынг, джауунг.


Берилгенден сора да Китаб, Къалам,

джазалмай эсе Джазыуун адам,

не айтыргъа боллукъду анга,

не сакъларгъа боллукъду андан?


ДИНИМ, ТИЛИМ БИРГЕМЕЛЛЕ МЕНИ
Джуртда сау болуб Ташым, Терегим,

турлукъду тау болуб кёлюм-жюрегим.

Алалла мени тёнгегим, джаным да.

Алалла мени шийирим, джырым да.


Джулдуз ташдан туугъанды Дебет,

(ол таш а Кёкден келгенди эниб),

Къара-Шауай да пелиуан болгъанды

Минги Тауну буз сюммеклерин эмиб.


Къадау Ташха,таяныр таянмаз

Къарчаны руху кёчеди меннге.

Тарих менде уяныр уянмаз,

кёлюм да, Тауумча, болады Минги.


Джуртда Джангыз Терек да

чайкъалады чегет болуб.

Келгенме мен да кёблеча,

бу дуниягъа керек болуб.


Сакълар ючюн диними, тилими,

джуртуму, халкъымы сакълар ючюн,

джерими зем-зем сууундан ичиб,

къара ташын да джалар ючюн,

келгенме бу дуньягъа мен.
Акъыл-балыкъ болгъанлы бери,

ол борчну сезгенлей джашайма.

Джашарыкъмамы къартлыкъгъа дери,

огъесе, ёллюкме джашлаймы -

билмейме аны да.
Джашаргъа излейме

халкъым бла къууанчлы, насыблы болуб.

Ёлюрге уа излейме

дин-тил-джурт къазауатда шейит болуб.


Къайда болсам да — эки къанатым —

тилим, диним биргемелле мени.

Ата джуртха, Джан джуртха да

ала къайтарлыкъла мени.


КЪАЛАМНЫ ЫЗЫ БЛА...
Кече арасы. Джюрек джарасын

Акъ сёз бла байлай,

къая башында улуй тургъан

къазакъ бёрюге да тынгылай,

аны да ангылай,
барады поэт,

узала Аламгъа.

Барады ёрге,

ёргеден ёрге,

таяна къаламгъа.
Джолу аны -

къалам къойгъан ыз.

Сёзю аны -

джаннганча джулдуз.


Джулдуз

башын джерге,

поэт а — Кёкге

аталла да,

джаналла, кюелле.

Алай а,


Къалам къойгъан ыз

адамны тарта

ёргеден ёрге,

турлукъду алай

келгинчи

Ахырзаман.


Ким биледи,

адам улу


Къалам къойгъан ыз бла

бара барса,

Ахырзамандан да

къутулургъа болур.


ЭКИ ДУНИЯНЫ ЧЕГИДИ АДАМ
Къалай болушургъа да

билмейме анга,

къалай чыгъарын да

билмейме тангнга.


Тамбласына

къоркъады инсан:

бирге къалырламы

тёнгек бла джан?


Эки дуния

къысханла алай,

эки джанына

тарталла алай,


бири джанын,

бири тёнгегин

алгъынчы -

ала ишлерин

къоймазгъа ушайла.
Арысала —

бираз тохтайла,

дагъыда

джангыдан башлайла.


Кече узуну

къазауат барады.

Къазауат барады

кече узуну.


Къыйналады тёнгек,

къыйналады джан.

Атармы, атмазмы,

ким биледи, танг.


Адамны

джаны, тёнгеги -

эки дуньяны

ырджысы, чеги.


Эки дунияны

чегиди адам.

Кёб къыйынлыкъ

чегеди андан.


Къалай болушургъа да

билмейме анга.

Джол излей, джаналла

джюрек бла ангы.


Эки дуньягъа

керилгенди адам.

Къыйын къадар

берилгенди анга.


Барады заман

болмай акъырын.

Джашагъан къыйынды

кёре ахырын.


Ай бла джулдуз

къарай башындан,

Ай бла джулдуз

къарай ташындан,


джашайды адам,

джашайды адам.

Кючлю джан болурму

дуньяда андан?!


НЕДА БОЛСУН — ДЖАША
Башхагъа кетерик эсенг да кет,

не этерик эсенг да эт -

джангыз, ёлмей джаша.
Сени саулугъунг-эсенлигинг

джашар кюч береди манга да.


Менге кёз-къаш да берме,

къыйын, къууанч кюнюмде да келме,

неда болсун -

тилегим бир толсун -

менден алгъа ёлме.
Джюрегими этгенсе джаралы,

алай а, тюлме джарлы:

бу дуньяда мен сени кёргенме.
Насыблы бол, ким бла боллукъ эсенг да.

Ышара, кюле, къууанч бла джаша.

Ауруу-талау, къайгъы-джарсыу кёрме.

Неда болсун — менден алгъа ёлме.


Сау-эсен болсанг, къууанчлы-насыблы болсанг

(ким бла болсанг да, къайда болсанг да),

ол меннге озуб да джетерикди,

кёлюмю рахат этерикди.


Неда болсун — джаша!
23.01.2013, Ставангер.
КЪАЙГЪЫ
Тёрт джанымдан къарайды, марайды ол.

Андан къутулурча,

джокъмуду къоркъуусуз бир джол?
Сейирсинеме аны душманлыгъына, джаулугъуна:

джашаууму юзалмаса да,

къатылады тынчлыгъыма, саулугъума.
Бир-бирде кёрюнеди кеси:

кёб башлы, кёб бетлиди ол.

Кёбюсюне уа

джашыртын къабхан итге ушайды.


Андан къутулалмай джашайма.

Эмегенни башларын кесгенча,

кюрешеме туураргъа аны.
Алай а,

бир бек джерде болур джаны,

ёлтюралмайма аны.
Ол мени къайгъылы этеди:

бир кесилген башыны орнуна

эки джангы баш ёсюб джетеди.
Къарыусуз бола, аман бола,

Булгъанады кёл.

Нарт дуньядан келеди ауаз:

«Ёле эсенг да, сермеше ёл!


Ёлюмсюзлюк — олду эрге.

Чыкъгъынчы джанынг,

бюгюлме,

баргъанлай тур ёргеден ёрге.


Чыртда болалмасанг,

къазакъ бёрюча, Кёкге къараб, улу:

Тейри адамыса сен,

Андан башхагъа болма къул.


Зулмугъа бойсунма,

дунья малгъа терилме.

Сени къутхарлыкъ

джап-джангыз Тейрингди.


Тюзлюкге

тюз бол.


Терсликге

берме джол.


Алай джашасанг -

къызармаз бетинг.

Сермеше ёлсенг -

махтар миллетинг.


Дининге бек бол,

тилинге бек бол,

джуртунга бек бол -

хар къуру да

Тейри адамы бол,

Хакъ адамы бол».


СЫНАЛАДЫ ХАР БИР КЮНДЕ
Къазауатла, тутуула, сюргюн -

барындан ётдю халкъыбыз.

Къайтарылмагъанды алкъын хакъыбыз...

Адамлыгъыбызны сынайды хар кюн.


Бизге къаршчы барады къазауат

таша да, туру да — къуру да.

Сыйырыргъа кюрешелле бизден

динни да, тилни да, джуртну да.


Гъарбдан, Шаркъдан сёз, къайгъы джетмезча,

кёзбаулукъгъа айта «Тюзлюкню, Хакъны»,

къарын къайгъы, джан къайгъы этелле халкъны,

башха затлагъа ол сагъыш этмезча.


Ибилисни зулмусу, хыйласы да,

эртде огъуна болгъанла ачыкъ.

Имансыз джорукъ бизни къыйнаса да,

тебремезбиз динден, тилден, джуртдан да къачыб.


Айырыргъа бизни динибизден,

айырыргъа бизни тилибизден,

джуртубуздан айырыргъа бизни,

джюзле бла джылланы кюрешеди кърал.


Не эркинлиги болуб?

Олму бергенди динни бизге?

Олму бергенди тилни бизге?

Олму бергенди джуртну бизге?


Огъай. Сора не иши болуб

кюрешеди бизни бла?


Аллах бизге бергенни

Ибилис алалмаз бизден:


алалмаз ислам динибизни,

алалмаз тюрк тилибизни,

Кавказ джуртубузну алалмаз,

кесине къул да эталмаз бизни -

ёзден халкъны джуртуду Кавказ.
Тарих эсибизни, миллет ангыбызны,

не кюрешсе да, алалмаз бизден -

чыгъыб дининден, тилинден, джуртундан,

къул болургъа унамаз ёзден.


Динибизге, тилибизге, джуртубузгъа да къатылмай,

кърал бизни эркин джашаргъа къояр,

неда — эртде-кеч болса да —

«къылыч бла келген къылычдан ёлюр»,

Кавказ а — Къуран бла, шериат бла,

Аллах буюргъанча джашар.


Тюрленирми кърал, нюрленирми,

къоярмы бизни джашаргъа эркин?


Тилге, джуртха сюймеклигибиз,

динибизге беклигибиз,

бир-бирибизге билеклигибиз,

адамлыгъыбыз, халкълыгъыбыз

сыналады хар бир кюнде.
Тыйыншлы болайыкъ ата-бабалагъа.

Ислам динни, тюрк тилни, Кавказ джуртну да

уллу Аллах кеси бергенди алагъа,

аладан да джетгенди бизге,

бизден да джетер туудукълагъа -

Адам болсакъ, эркиши болсакъ,

ала ючюн сермешиб турсакъ.
Не дин, не тил, не джурт

бойсунмазла душманнга-джаугъа.

Ибилис джорукъ этмесин умут.

Агъаргъанлай турлукъла таула.


ТАМБЛА ТОЛЛУКЪДУ МУРАТЫМ
Эски джарала да сау болгъунчу,

джангы джарала тюшелле.

Бизге тынгы-тынчлыкъ бермеген -

ачы тюнле бла тюшлелле.


Къарачай къралны кёрюб тюшюмде,

салам береме Къарчагъа.

Уянсам а — халкъны бауурун

джырта турады къартчыгъа.


Мен аны мараб атама,

окъ а — тиеди кесиме.

Къаннга булгъаныб джатама,

разы да тюлме кесиме.


Джети башлы эмегенча,

Джыртхыч къанатлы къартчыгъа,

Сунма кесинги ёлмезча -

ёсюб джетерле нартчыкъла...


Къартчыгъаны къаны да

эмеген къанды, билеме.

Тёкгенлигиме аны да,

муратха джетмей ёлеме.


Алай а, алда кёреме

джангы Ай бла джулдузну:

ким, не болгъанын сеземе

джарытхан джолубузну.


Джашил байракъны тюбюнде

Бирикген Кавказ — къарыулу.

Минги Тауну этегинде

бёрю бла барс да — къарауул.


Кёлюме келди рахатлыкъ -

боллукъну кёрюб къууандым:

сакълайды алда азатлыкъ,

джаным да ары къуралды.


Кёз аллыма сюелди келиб

Тау джумхуриетни сураты.

Энди къоркъмам, кетсем да ёлюб:

тамбла толлукъду муратым.


ЁЛЮР ОТ
Джаным бир-бирде чыгъыб тёнгегимден,

къарайды Джерге джети къат Кёкден:

Кёкню биринчи къатын да кюйдюре,

адам салгъан отла, ёртенле

джанадыла джерде.
Джазыкъсынама джаныуарланы, кийиклени...

Барындан да бек — чегетлени:

къачаргъа — джокъ аякълары,

кеслерин къорургъа — джокъ мадарлары.

Туугъан джерлери бла бирге

джанадыла, кюедиле чегетле.


Юйге тюл, элге тюл,

бютеу джерге тюшгенди от.

От тюшмегенди, огъай.

Отну салгъан этгендиле.

От салгъан а кесиди адам.

Къыйынды аны ангылагъан.


Джашагъан Юйюне — Джерге -

от салады адам улу.

Телилик, эссизлик да андан уллу

не болур?


Къоркъуу сала

Джуртну Терегине, Ташына,

терегине, ташына,

ёлюр от


шайтан адамны ичинден-джюрегинден

тёгюледи тышына -

джер, джарылыб, от къусса,

от ырхыла басадыла алай...


ДжанЫм, джана тургъан джерге

мийик Кёкден къарай,

къайытыргъа да излемейди артха,

излемейди тюшерге отха.


Алай а,

тёнгегин излей къутхарыргъа,

къайытады джерге.

Тёнгеги бла бирге

буруу бола отха,

киреди къазауатха.


Отдан къутхара Сёзню,

Отдан къутхара бизни,

Отдан къутхара кесин да

джанады джаным.


Башха тюрлюдю джаныуу джанны.

Хакъ ючюн сермешгенле билелле аны.

Джюрекде, джерде да барады къазауат.

Кимге — дунья, кимге — ахырат.


Шайтан джюрекден тышына

тохтаусуз тёгюледи от.

Джаны болгъанны, болмагъаны да

кюйдюреди ол.

Сабий, къарт, тиширыу деб къарамай,

ёлтюреди ол.


Боллукъмуду джукълатыргъа аны,

ёлтюрмесек ичибизде шайтанны?


ДЖЫЛАМА, СЮЕМЕ СЕНИ
Бу кёл ушайды кёлюнге сени -

тазады, сууукъду.

Къарагъан болмаса джагъадан,

кирирге базмайды киши.


Джаннган джюрегим а джюзеди анда.

Кёл, къалтырай, тёзеди анга.

Джюрегим джылытады кёлню.

Сен унутмазса мени.


Не ариудула кёлюнгде гюлле.

Не чууакъдыла Шималда кюнле.

Сюелесе ышара, кюле,

мен а турама ёле.


Тюбешгенбиз Къыбыла бла Шимал.

Айырылмазгъа джокъмуду амал?!

Эрийдиле бузлары кёлню.

Не бек сюеме сени.


«Тюбемезле Чыгъыш бла Баты»,-

дейсе зауукъгъа турсакъ да батыб.

Джулдуз Кёкден джыгъылса да арыб,

кечебиз бизни - кюндюзча джарыкъ.


Акъдыла мында кечеле.

Сынамагъан — сёзюмю ангылармы?

Ким хорлар: Чыгъышмы, Батымы?

Къыбыламы, огъесе, Шималмы?


«Сюймеклик хорлар»,- дейсе. Къайдам,

не деринги кёрюрбюз тамбла.

«Къан бла кирген чыгъады джан бла» -

насыбын кеси кесиученди адам.


Къой, къарама къачха бойнунгда.

Айгъа, джулдузгъа да къарама.

Сагъыш этиб турма боллукъгъа,

Кёрюрбюз аны да, джылама.


Бу акъ кечеге тюшюрме тамгъа.

Шимал Джолда тюбегенме санга.

Насыбха джайгъанма къучакъ.

Кечени, кечеми сен этгенсе акъ.


Къаллыкъ тюл эдик тюбемейин биз.

Къобанны сакълагъанча тенгиз,

ёмюрюнг сакълаб тургъанса мени...

Джылама, сюеме сени.


НАСЫБЛЫ АДАММА МЕН
Анаяса этиб бизге,

Аллах берген динибизни -

джорукъ этиб джашаялсакъ,

киши хорлаялмаз бизни.


Дин бла бирге, сакълаялсакъ

Аллах берген тилибизни,

болур джолу, кёлю да акъ

ёсюб келген тёлюбюзню.


Мийиклиги, тазалыгъы,

Аллах берген джерибизни,

ёрге тарта, таукёл эте,

джарытады кёлюбюзню.


Насыблыма — Аллах берген

диним, тилим, джуртум да бар.

Алагъа къоркъуу салгъан

душманлагъа дертим да бар.


Мен тюрк тилли, ислам динли,

Кавказ джуртлу бир адам,

ала ючюн сермеше

кетерикме дуньядан.


Ол юч керамат бизни

этгендиле адам, халкъ.

Ала ючюн джанымы

мен бермесем, не дер Хакъ?


Дини, тили, джурту да

болгъан насыблыма мен.

Ёлюм джокъду меннге да

ала болсала эсен.


ДОРБУНДА
1

Эшикдеми улуйду боран,

огъесе, джюрекдеми?

Джаныммы болур улугъан,

огъесе, бёрюлеми?
Джуртуму, халкъымы да къоюб,

ётгенме чекден.

Джашаудан, джанымдан да тоюб,

къарайма Кёкге.


Тас этгенме да

джашауну магъанасын,

излемейме багъаргъа

джюрекни да джарасын.


Джанлы эсе да, джаным эсе да,

улуйду бюгечели.

Ёлюммюдю, джашаумуду

сюрюб айланнган мени?


Джашаудан, ёлюмден да къача,

кетдим тюзюне, терсине.

Экисинден бири хорласын да,

алсын мени кесине.


Мен кесим а аладан бирин да

сайлаб, сыйлаб кюрешмем.

Джашау, ёлюм да джеталмазча,

аланы ырджыларында,

Кёк бла джерни арасында,

эки дуньяны арасында

бир таша дорбун излейме мен.
Ол таша дорбунда мен

джыгъылгъынчы къылырма намаз:

не алайда къалырма мен,

не Кёкден келир бир ауаз.


Мен ол дорбунда турурма,

бурунгу адамла джашагъан дорбунда.

Къабыргъаларында аладан къалгъан

суратланы да тинте, окъуй.


Бу дорбун аллай дорбунду -

Къалюбала, ахырзаман да

андан кёрюнелле ачыкъ.

Кёргенден сора аланы,

тюрленмей къалырмы адам?
Билмейме, ол дорбунда

къаллай бир турурма мен?

Алай а, ары атланнганма,

кёрюшюрбюз, болсакъ эсен.


ЭРКИШИ КЪАРТАЙМАЙДЫ
Агъарса да сакъалым,

ёсгенин а къоймайды:

магъанасы уа аны -

эркиши къартаймайды.


ДЖАН-ТЁНГЕК БАЗМАН
Адамны

джаны тартады ёрге,

тёнгеги уа — джерге.

Кёкге, джерге да тюз турурча адам,

алай къуралгъанды базман.
Болурча ишибиз къолай -

базман къурулгъанды алай.

Бузаргъа излеген а аны -

душманыды тёнгекни, джанны.


Саным - тюлдю не таш, не терек.

Джаным - тюлдю не джин, не мёлек.

Алай а Кёкню да, джерни да,

алада болгъан кимни да, нени да


билирча этгенди къадар.

Кеси кесине эталса мадар,

ёмюрюн созаллыкъды адам -

чайкъалмазгъа боллукъду базман.


Джан бла тёнгек ёмюрге

къалаллыкъ а тюлдюле бирге.

Аны ючюн туралла ала

бир-бириине болуб дагъан.


Джан бла тёнгек — магъана бла кеб.

Даулашсала да кёб,

болалмайла бир-бирсиз,

джашаялмайла бир-бирсиз.


Кёк бла джер сыйыныб адамгъа,

кёб къайгъы, сагъыш берелле анга.

Кёк бла джерден къуралгъанды адам.

Кёк бла джерде джашайды адам.


Бузгъан

къалкъыб тургъан базманны,

базгъан

къыйнаргъа тёнгекни, джанны -

къаллыкъды юлюшсюз

джерден да, Кёкден да.


Джан бла тёнгек.

Джашауда алалла

магъана бла кеб.
Чайкъалса базман -

къыйналады адам.

Терс болса да кеси,

дау айтады Кёкге, джерге.


Къарыусузну

адети алайды.

Не эсе да,

адам джашайды.


Сейирлиги

джер бла Кёкню -

бирлиги

джан бла тёнгекни.


: upload -> iblock
iblock -> Поэмасын табыңыз. A «Ескендір». B «Ақын өлімі туралы аңыз»
iblock -> Сабақ: Қазақ тілі Мектеп: Қызылорда хбб нзм уақыты: 25. 11. 2013 ж
iblock -> Тест спецификациясы Тақырыбы: Жалпы білім беретін орта мектеп оқушыларын Қазақстан тарихы
iblock -> «Бекітемін» Қр бғМ вице-министрі Иманғалиев Е. Н
iblock -> Тест спецификациясы Тақырыбы: Жалпы білім беретін орта мектеп оқушыларын Қазақстан тарихы
iblock -> Қазақстан тарихы пәні бойынша Талапкерлерді кешенді тестілеуге арналған тест спецификациясы
iblock -> Сабақ жоспарының құрылымы Қазақстан тарихы 9-сынып
iblock -> Сабақ 2 сағат Мектеп: Семей қаласы фмб нзм
iblock -> Елена воевода по пути евразийских караванов: проблемы сотрудничества и межкультурной коммуникации


  1   2   3   4   5   6   7   8


©tilimen.org 2017
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет