Егемен Ќазаќстан



бет5/6
Дата06.07.2016
өлшемі0.86 Mb.
1   2   3   4   5   6

              денсаулыѓын саќтау

      1. Білім беру ўйымдарында білім алушылардыњ, тјрбиеленушілердіњ науќастануын болдырмау, денсаулыѓын ныѓайту, тјн саулыѓын жетілдіру, салауатты µмір салтына ынталандыру жµніндегі ќажетті шаралардыњ орындалуы ќамтамасыз етіледі.


      2. Білім алушылардыњ, тјрбиеленушілердіњ оќу ж‰ктемесі, сабаќ режимі мемлекеттік жалпыѓа міндетті білім беру стандарттары, санитарлыќ-эпидемиологиялыќ ережелер мен нормалар, оќу жоспарлары мен денсаулыќ саќтау жјне білім беру органдарыныњ ўсынымдары негізінде јзірленген білім беру ўйымдары бекітетін ережелермен айќындалады.
      3. Денсаулыќ саќтау ж‰йесініњ ўйымдары білім алушылардыњ, тјрбиеленушілердіњ денсаулыќ жаѓдайына ‰немі баќылау жасауды, оларѓа медициналыќ ќызмет кµрсетуді ж‰зеге асырады. Білім беру ўйымдары медициналыќ пункттер ‰шін ‰й-жайлар ўсынады.
      Білім алушылардыњ, тјрбиеленушілердіњ денсаулыѓын саќтауды ќамтамасыз ету маќсатында білім беру ўйымдары білім алушыларѓа жјне тјрбиеленушілерге медициналыќ ќызмет кµрсетуді ќамтамасыз ететін ќўрылымдыќ бµлімшелер ќўруѓа ќўќылы.
      4. Мектепке дейінгі, орта, техникалыќ жјне кјсіптік білім беретін ўйымдардыњ педагог ќызметкерлері Ќазаќстан Республикасыныњ зањнамасында белгіленген тјртіппен жыл сайын тегін медициналыќ тексеруден µтіп тўруѓа міндетті.
      5. Білім беру ўйымдарындаѓы сабаќ кестесінде білім алушылар мен тјрбиеленушілердіњ тамаќтануы жјне белсенді тыныѓуы ‰шін ўзаќтыѓы жеткілікті ‰зіліс жасалуы кµзделуге тиіс.
      Білім беру ўйымдарында білім алушылардыњ тамаќтануын ўйымдастыру ‰шін жаѓдай жасалады. Тамаќ сапасын баќылау денсаулыќ саќтау органдарына ж‰ктеледі.
      6. Білім беру ўйымдарында оќытудыњ, тјрбиелеудіњ, ењбек пен тыныѓудыњ салауатты жјне ќауіпсіз жаѓдайларын жасау ‰шін жауапкершілік олардыњ басшыларына ж‰ктеледі.

      49-бап. Ата-аналардыњ жјне µзге де зањды µкілдердіњ


              ќўќыќтары мен міндеттері

      1. Кјмелетке толмаѓан балалардыњ ата-аналары мен µзге де зањды µкілдерініњ:


      1) баланыњ тілегін, жеке бейімділігі мен ерекшеліктерін ескере отырып білім беру ўйымын тањдауѓа;
      2) ата-аналар комитеттері арќылы білім беру ўйымдарын басќару
органдарыныњ жўмысына ќатысуѓа;
      3) білім беру ўйымдарынан µз балаларыныњ ‰лгеріміне, мінез-ќўлќына жјне оќу жаѓдайларына ќатысты аќпарат алуѓа;
      4) µз балаларын оќыту мен тјрбиелеу проблемалары жµнінде
психологиялыќ-медициналыќ-педагогикалыќ консультациялардан консультациялыќ кµмек алуѓа;
      5) балаларыныњ шарттыќ негізде ќосымша ќызмет кµрсетулер алуына ќўќыѓы бар.
      2. Ата-аналар мен µзге де зањды µкілдер:
      1) балаларѓа µмірі мен оќуы ‰шін салауатты жјне ќауіпсіз жаѓдайлар жасауѓа, олардыњ ой-µрісі мен дене к‰шін дамытуды, имандылыќ тўрѓысынан ќалыптасуын ќамтамасыз етуге;
      2) бес жастаѓы балалардыњ мектепалды даярлыѓын ќамтамасыз етуге, ал алты жастан бастап жалпы білім беретін мектепке беруге;
      3) балаларды оќыту мен тјрбиелеуде білім беру ўйымдарына жјрдем кµрсетуге;
      4) балалардыњ оќу орнындаѓы сабаќќа баруын ќамтамасыз етуге
міндетті.

 7-тарау. ПЕДАГОГ ЌЫЗМЕТКЕРДІЊ МЈРТЕБЕСІ

      50-бап. Педагог ќызметкердіњ мјртебесі

      1. Білім беру ўйымдарында, сондай-аќ білім беру баѓдарламаларын іске асыратын басќа да ўйымдарда білім алушылар мен тјрбиеленушілерді оќытуѓа жјне тјрбиелеуге байланысты білім беру ќызметімен айналысатын адамдар педагог ќызметкерлерге жатады.


      Мемлекеттік білім беру ўйымдарыныњ педагог ќызметкерлері азаматтыќ ќызметшілер болып табылады.
      2. Мемлекет ќоѓамдаѓы педагог ќызметкерлердіњ ерекше мјртебесін таниды жјне кјсіптік ќызметін ж‰зеге асыруы ‰шін жаѓдайлар жасайды.

      51-бап. Педагог ќызметкердіњ ќўќыќтары, міндеттері мен


              жауапкершілігі

      1. Тиісті бейіні бойынша арнайы педагогтік немесе кјсіптік білімі бар адамдар педагогтік ќызметпен айналысуѓа жіберіледі.


      2. Педагог ќызметкердіњ:
      1) кјсіби ќызметіне арналѓан жаѓдаймен ќамтамасыз етіле отырып, педагогтік ќызметпен айналысуѓа;
      2) ѓылыми-зерттеу, тјжірибелік-эксперименттік жўмыспен айналысуѓа, педагогтік практикаѓа жања јдістемелер мен технологияларды енгізуге;
      3) жеке педагогтік ќызметке;
      4) тиісті білім беру дењгейіндегі мемлекеттік жалпыѓа міндетті
стандарт талаптары саќталѓан кезде педагогтік ќызметті ўйымдастырудыњ јдістері мен нысандарын еркін тањдауѓа;
      5) білім беру ўйымдарын басќарудыњ алќалы органдарыныњ жўмысына ќатысуѓа;
      6) ўзаќтыѓы тµрт айдан аспайтын, бес жылда кем дегенде бір рет
біліктілігін арттыруѓа;
      7) санатын арттыру маќсатында мерзімінен бўрын аттестатталуѓа;
      8) педагогтік ќызметтегі табыстары ‰шін мемлекеттік наградалар, ќўрметті атаќтар, сыйлыќтар мен атаулы стипендиялар т‰ріндегі моральдыќ жјне материалдыќ кµтермеленуге;
      9) µзініњ кјсіптік ар-намысы мен ќадір-ќасиетініњ ќорѓалуына;
      10) јскери ќызметке шаќырылу мерзімініњ кейінге ќалдырылуына;
      11) ѓылыми ќызметпен айналысу ‰шін педагогтік стажы саќтала
отырып, шыѓармашылыќ демалыс алуѓа;
      12) білім беру ўйымы јкімшілігініњ бўйрыќтары мен µкімдеріне
шаѓымдануѓа ќўќыѓы бар.
      3. Педагог ќызметкер:
      1) µзініњ кјсіптік ќўзыреті саласында тиісті теориялыќ жјне практикалыќ білімді жјне оќыту даѓдыларын мењгеруге;
      2) мемлекеттік жалпыѓа міндетті білім беру стандарттарыныњ талаптарына сјйкес кµрсетілетін білім беру ќызметтерініњ сапасын ќамтамасыз етуге;
      3) білім алушыларды жоѓары имандылыќ, ата-аналарына,
этномјдени ќўндылыќтарѓа ќўрмет кµрсету рухында, ќоршаѓан д‰ниеге
ўќыпты ќарауѓа тјрбиелеуге;
      4) білім алушылардыњ µмірлік даѓдыларын, біліктіліктерін, µздігінен жўмыс істеуін, шыѓармашылыќ ќабілеттерін дамытуѓа;
      5) µзініњ кјсіптік шеберлігін, зияткерлік, шыѓармашылыќ жјне жалпы ѓылыми дењгейін ўдайы жетілдіріп отыруѓа;
      6) бес жылда кемінде бір рет аттестаттаудан µтуге;
      7) педагогтік јдеп нормаларын саќтауѓа;
      8) оќушылардыњ, тјрбиеленушілердіњ жјне олардыњ ата-аналарыныњ
абыройы мен ќадір-ќасиетін ќўрметтеуге міндетті.
      Міндеттері мен педагогтік јдеп нормаларын бўзѓаны ‰шін педагог ќызметкер Ќазаќстан Республикасыныњ зањдарында жјне ењбек шартында кµзделген жауаптылыќќа тартылуы м‰мкін.
      4. Ќазаќстан Республикасыныњ зањдарында кµзделген жаѓдайларды
ќоспаѓанда, педагог ќызметкерлерді µздерініњ кјсіптік міндеттерін орындаумен байланысы жоќ жўмыс т‰рлеріне тартуѓа жол берілмейді.
      5. Білім беру ўйымдарында жўмыс істеуге педагогтік ќызметіне сот ‰кімімен немесе медициналыќ ќорытындымен тыйым салынѓан адамдар,
сондай-аќ зањда белгіленген тјртіппен µтелмеген немесе алынбаѓан
соттылыѓы бар адамдар жіберілмейді.

      52-бап. Білім беру ўйымдары ќызметкерлерініњ ењбегіне


              аќы тµлеу ж‰йесі

      1. Мемлекеттік білім беру ўйымдары ќызметкерлерініњ ењбегіне аќы тµлеу ж‰йесі Ќазаќстан Республикасыныњ зањнамасында белгіленген


тјртіппен айќындалады.
      Мемлекеттік емес білім беру ўйымдары ќызметкерлерініњ ењбегіне аќы тµлеуді Ќазаќстан Республикасыныњ ќолданыстаѓы зањнамасына сјйкес олардыњ ќўрылтайшылары немесе оѓан ујкілетті адам айќындайды.
      2. Бюджет ќаражаты есебінен ќаржыландырылатын мемлекеттік білім беру ўйымдары ќызметкерлеріне жалаќыны есептеу ережесін ењбек
саласындаѓы ујкілетті органмен келісім бойынша білім беру саласындаѓы ујкілетті орган бекітеді.
      3. Білім беретін мемлекеттік мекемелер мен ќазыналыќ
кјсіпорындардыњ педагог ќызметкерлерініњ лауазымдыќ айлыќаќысы,
ќосымша аќылар мен ‰стеме аќылар, сондай-аќ ынталандыру сипатындаѓы
басќа да тµлемдер Ќазаќстан Республикасыныњ зањнамасымен айќындалады.
      4. Білім беру ўйымдарыныњ ќызметкерлеріне ауылдыќ жерде жўмыс істегені ‰шін, сынып жетекшілігі ‰шін, дјптерді, жазу жўмыстарын тексергені ‰шін, оќу кабинеттеріне мењгерушілік еткені, пјндерді терењдетіп оќытќаны, эксперимент режимінде жўмыс істегені ‰шін Ќазаќстан Республикасыныњ зањнамасында белгіленген тјртіппен ќосымша аќы жјне басќа да тµлемдер тµлеу ж‰ргізіледі.
      5. Ерекше мјртебесі бар жоѓары оќу орындарыныњ профессор-оќытушылар ќўрамы мен басшы ќызметкерлерініњ лауазымдыќ айлыќаќысы арттырылып отыратын коэффициентті ескере отырып айќындалады.
      6. Мемлекеттік білім беру ўйымдарыныњ педагог ќызметкерлеріне тиісті дипломы бар болѓан кезде негізгі жўмыс орны бойынша:
      философия докторы (РhD) жјне бейіні бойынша доктор дјрежесі ‰шін бір айлыќ ењ тµменгі жалаќы мµлшерінде;
      ѓылым кандидаты дјрежесі ‰шін бір айлыќ ењ тµменгі жалаќы жјне ѓылым докторы дјрежесі ‰шін екі айлыќ ењ тµменгі жалаќы мµлшерінде ќосымша аќы белгіленеді.
      7. Мемлекеттік білім беру ўйымдарыныњ педагог ќызметкерлеріне
айлыќ жалаќыны есептеу ‰шін аптасына нормативтік оќу ж‰ктемесі:
      1) 18 саѓаттан аспайтындай:
      бастауыш білім беру ўйымдары ‰шін;
      негізгі, жалпы орта, техникалыќ жјне кјсіптік, орта білімнен кейінгі білім беру ўйымдары ‰шін;
      білім алушылар мен тјрбиеленушілерге ќосымша білім беру ўйымдары ‰шін;
      мамандандырылѓан жјне арнайы білім беру ўйымдары ‰шін;
      2) 24 саѓаттан аспайтындай:
      мектепке дейінгі ўйымдар жјне мектепке дейінгі тјрбие берудіњ мектепалды топтары жјне білім беру ўйымдарыныњ мектеп алды сыныптары ‰шін;
      балалар мен жасµспірімдердіњ спорттыќ білім беру ўйымдары ‰шін;
      3) 30 саѓаттан аспайтындай интернаттыќ ўйымдардыњ, демалыс
лагерьлерініњ, техникалыќ жјне кјсіптік, орта білімнен кейінгі білім беру ўйымдары жатаќханаларыныњ тјрбиешілері ‰шін белгіленеді.
      Жоѓары оќу орындарын ќоспаѓанда, мемлекеттік білім беру ўйымдарында педагог ќызметкерлердіњ лауазымдыќ міндеттеріне (біліктілік талаптарына) ќатысты нормативтік оќу ж‰ктемесін білім беру саласындаѓы ујкілетті органныњ ўсынысы бойынша Ќазаќстан Республикасыныњ ‡кіметі белгілейді.
      Жоѓары оќу орындары профессор-оќытушылар ќўрамыныњ жылдыќ оќу ж‰ктемесі жўмыс уаќытыныњ жылдыќ нормасыныњ шегінде белгіленеді жјне ѓылыми кењестіњ шешімі негізінде жоѓары оќу орныныњ басшысы бекітеді.
      8. Мемлекеттік тапсырысты айќындау кезінде мемлекеттік жоѓары оќу орындары профессор-оќытушылар ќўрамыныњ жалпы саны мынадай орташа араќатынасты негізге ала отырып есептеледі:
      1) студенттер мен оќытушылар (бір оќытушыѓа шаќќандаѓы студенттердіњ орташа саны) тиісінше:
      к‰ндізгі оќу нысаны ‰шін - 8:1 (медициналыќ жоѓары оќу орындары ‰шін - 6:1);
      кешкі оќу нысаны ‰шін - 16:1;
      сырттай оќу нысаны ‰шін - 32:1;
      2) магистранттар жјне оќытушылар - 4:1;
      3) докторанттар жјне оќытушылар - 3:1.

      53-бап. Јлеуметтік кепілдіктер

      1. Педагог ќызметкерлер мынадай:
      1) Ќазаќстан Республикасыныњ зањнамасына сјйкес тўрѓын ‰й, оныњ ішінде ќызметтік ‰й жјне (немесе) жатаќхана;
      2) жалпы орта, техникалыќ жјне кјсіптік, орта білімнен кейінгі жоѓары жјне жоѓары оќу орнынан кейінгі білім беру ўйымдарыныњ педагог ќызметкерлері ‰шін ўзаќтыѓы к‰нтізбелік 56  к‰н; оќу-јдістемелік ќызметкерлері ќамтамасыз ету, мектепке дейінгі жјне ќосымша білім беру ўйымдарыныњ педагог ќызметкерлері ‰шін - к‰нтізбелік 42 к‰н аќы тµленетін жыл сайынѓы демалыс алудыњ јлеуметтік кепілдіктерін иеленеді.
      2. Ауылдыќ жерде жўмыс істейтін білім берудіњ педагог ќызметкерлері жергілікті µкілді органдардыњ шешімі бойынша:
      1) ќала жаѓдайында педагогтік ќызметпен айналысатын педагог ќызметкерлердіњ ставкаларымен салыстырѓанда айлыќаќылар мен тарифтік ставкалар кемінде жиырма бес процентке арттырылып белгіленеді;
      2) коммуналдыќ ќызмет кµрсетулерге шыѓыстарды жабуѓа жјне тўрѓын ‰й-жайларды жылыту ‰шін отын сатып алуѓа жергілікті µкілді органдардыњ шешімі бойынша белгіленетін мµлшерде бюджет ќаражаты есебінен біржолѓы аќшалай µтемаќы тµленеді;
      3) жеке меншігінде малы барларѓа ауыл шаруашылыќ ўйымдарыныњ
ќызметкерлерімен бірдей, жемшµп, малын жаю жјне шµп шабу ‰шін жер
учаскелері беріледі.
      3. Білім беру ўйымдарыныњ педагог ќызметкерлеріне жыл сайын тиісті бюджет ќаражаты есебінен:
      1) оларѓа кезекті ењбек демалысын беру кезінде мемлекеттік білім беру ўйымдарында Ќазаќстан Республикасыныњ ењбек туралы зањнамасымен айќындалѓан мµлшерде к‰нтізбелік жылда бір рет сауыќтыруѓа жјрдемаќы;
      2) "Жоѓары оќу орныныњ ‰здік оќытушысы" атаѓын иеленушіге айлыќ есептік кµрсеткіштіњ 2000 еселенген мµлшерінде мемлекеттік грант;
      3) "‡здік педагог" атаѓын иеленушіге айлыќ есептік кµрсеткіштіњ 1000 еселенген мµлшерінде мемлекеттік грант тµленеді.

 8-тарау. БІЛІМ БЕРУ САЛАСЫНДАЄЫ МЕМЛЕКЕТТІК РЕТТЕУ

      54-бап. Білім беру саласындаѓы мемлекеттік реттеудіњ
              маќсаты мен нысандары

      1. Білім беру саласындаѓы мемлекеттік реттеу білім алуѓа конституциялыќ ќўќыќтарды іске асыруды ќамтамасыз ететін жаѓдайларды жасауѓа жјне білім беру ўйымдары ўсынатын білім беру ќызметтерін кµрсетудіњ жоѓары сапасын ќамтамасыз етуге баѓытталѓан.


      2. Білім беру саласындаѓы мемлекеттік реттеу ќўќыќтыќ ќамтамасыз ету, білім сапасын басќару, стандарттау, баќылау ж‰ргізу арќылы ж‰зеге асырылады.

      55-бап. Білім беру сапасын басќару

      1. Білім беру сапасын басќару білім беру саласындаѓы бірыњѓай мемлекеттік саясатты іске асыруѓа баѓытталѓан жјне білім сапасын баѓалаудыњ бірыњѓай ўлттыќ ж‰йесін ќўрайтын мемлекеттік жјне институционалдыќ ќўрылымдарын, білім беруді ќаржыландыруѓа бµлінетін ќаражатты пайдалану ўтымдылыѓын жјне білім беру ж‰йесі жўмыс істеуініњ тўтастай тиімділігін ќамтиды.
      2. Білім беру сапасын басќару білім беру мониторингініњ нјтижелері, негізінде барлыќ дењгейлерде басќарушылыќ шешімдерді ќабылдау арќылы ж‰зеге асырылады.
      3. Білім беру мониторингі білім сапасын сырттай жјне ішкі баѓалау јдістері арќылы µткізіледі.
      Білім беру сапасын сырттай баѓалау білім беру ўйымдарын лицензиялаудыњ, мемлекеттік аттестаттаудыњ, білім беру ўйымдарын аккредиттеудіњ рјсімдерін, ўлттыќ бірыњѓай тестілеудіњ, мемлекеттік аралыќ баќылаудыњ, сондай-аќ барлыќ ‰лгідегі жјне т‰рдегі білім беру ўйымдарын саралау мен техникалыќ жјне кјсіптік, орта білімнен кейінгі ўйымдарда білім алушыларѓа біліктілік берудіњ рјсімдерін ќамтиды.
      Білім беру сапасын ішкі баѓалау сапа менеджменті ж‰йесін, білім беру; ўйымдары ќызметініњ барлыќ т‰рлерініњ µзін-µзі баѓалауыныњ јрт‰рлі рјсімдерін, ‰лгерімді аѓымдаѓы баќылауды, білім алушылардыњ білім алу-жетістіктерін баѓалауды ќамтиды.
      Жоѓары оќу орындарыныњ ќызметін баѓалау осы оќу орнындаѓы оќыту сапасы туралы студенттердіњ пікірін ќамтиды.

      56-бап. Білім берудіњ мемлекеттік жалпыѓа міндетті


              стандарттары

      1. Ќазаќстан Республикасында јрбір білім беру дењгейі бойынша:


      1) білімніњ мазмўнына;
      2) білім алушылар мен тјрбиеленушілердіњ оќу ж‰ктемесініњ ењ кµп кµлеміне;
      3) білім алушылардыњ даярлыќ дењгейіне ќойылатын жалпы
талаптардыњ жиынтыѓын айќындайтын білім берудіњ мемлекеттік жалпыда
міндетті стандарттары белгіленеді.
      2. Тиісті білім беру дењгейлерініњ мемлекеттік жалпыѓа міндетті стандарттары, меншік нысандарына, ‰лгілері мен т‰рлеріне ќарамастан, барлыќ білім беру ўйымдары ‰шін міндетті.

      57-бап. Білім беру ќызметін лицензиялау

      1. Зањды тўлѓалардыњ (бўдан јрі - лицензиат) білім беру ќызметі Ќазаќстан Республикасыныњ лицензиялау туралы зањнамасына сјйкес лицензиялануѓа жатады.
      2. Техникалыќ жјне кјсіптік, орта білімнен кейінгі, жоѓары, жоѓары оќу орнынан кейінгі білім берудіњ кјсіптік оќу баѓдарламаларын іске асыратын зањды тўлѓалардыњ ќызметін олар ‰шін жања кјсіптер мен мамандыќтар бойынша лицензиялау, оларда
лицензиялардыњ болуына ќарамастан, жалпы негіздерде ж‰ргізіледі.
      3. Лицензиар лицензияны беру, оныњ ќолданысын тоќтата тўру мјселелерін алќалы жјне жария ќарау ‰шін консультациялыќ-кењесші орган ќўрады.
      4. Лицензиардыњ білім беру ќызметімен айналысуѓа ќўќыќ беретін лицензияныњ ќолданысын алты ай мерзімге дейін Ќазаќстан Республикасыныњ јкімшілік ќўќыќ бўзушылыќ туралы зањнамасында кµзделген тјртіппен тоќтата тўруѓа ќўќыѓы бар.
      5. Білім беру ќызметімен айналысуѓа ќўќыќ беретін лицензиядан айыруды Ќазаќстан Республикасыныњ јкімшілік ќўќыќ бўзушылыќ туралы зањнамасында кµзделген тјртіппен сот ж‰зеге асырады.

      58-бап. Білім беру ўйымдарын аккредиттеу

      1. Аккредиттеуді білім беру ўйымдарыныњ µтініші негізінде, олардыњ ведомстволыќ баѓыныстылыѓына жјне меншік нысандарына ќарамастан, аккредиттеу органы бес жыл мерзімге ж‰зеге асырады.
      Аккредиттеу институционалдыќ жјне мамандандырылѓан т‰рде ж‰зеге асырылады.
      2. Ќазаќстан Республикасыныњ аумаѓында ќўрылѓан халыќаралыќ жјне шетелдік білім беру ўйымдары немесе олардыњ филиалдары аккредиттеуден Ќазаќстан Республикасыныњ білім беру ўйымдары сияќты шарттармен жјне тјртіппен µткізіледі.
      3. Білім беру ўйымдарын аккредиттеу білім беру ўйымдарыныњ µз ќаражаттары есебінен µткізіледі.
      4. Жоѓары оќу орындары халыќаралыќ дјрежеде танылѓан шетел агенттігі ж‰зеге асыратын халыќаралыќ аккредиттеуден µтуге ќўќылы.

      59-бап. Білім беру ж‰йесіндегі мемлекеттік баќылау



      1. Білім беру ж‰йесіндегі мемлекеттік баќылау мемлекеттіњ білім алуѓа деген ќўќыќты ќамтамасыз етуге жјне білім беру баѓдарламаларын іске асыратын зањды тўлѓалардыњ µздері ж‰зеге асыратын білім беру ќызметініњ Ќазаќстан Республикасыныњ білім беру саласындаѓы зањнамасыныњ талаптарына жјне білім беру ќызметін лицензиялау ережелеріне сјйкестігін саќтауѓа баѓытталѓан жјне оны білім беру саласындаѓы ујкілетті орган мен жергілікті атќарушы органдар µз ќўзыреті шегінде ж‰зеге асырады.
      2. Білім беру ж‰йесіндегі мемлекеттік баќылау объектілері:
      1) білім беретін оќу баѓдарламаларын іске асыратын зањды тўлѓалардыњ білім беру ќызметі;
      2) білім алушылардыњ тиісті білім беретін оќу баѓдарламаларын мењгеру дењгейі болып табылады.
      3. Мемлекеттік баќылаудыњ негізгі т‰рлері:
      1) білім беру ўйымдарын мемлекеттік аттестаттау;
      2) мемлекеттік аралыќ баќылау;
      3) Ќазаќстан Республикасыныњ білім туралы зањнамасын жјне білім беру ќызметін лицензиялау ережелерініњ саќталуын баќылау болып табылады.
      4. Білім беру ўйымдарын мемлекеттік аттестаттауды, олардыњ
ведомстволыќ баѓыныстылыѓы мен меншік нысандарына ќарамастан, білім
беруді мемлекеттік басќару органдары µздерініњ ќўзыретіне сјйкес жоспарлы т‰рде бес жылда бір рет µткізеді.
      Медициналыќ жјне фармацевтік білім беру ўйымдарын мемлекеттік аттестаттауды денсаулыќ саќтау саласындаѓы ујкілетті орган ж‰зеге асырады.
      Бірінші мемлекеттік аттестаттау жањадан ќўрылѓан:
      1) бастауыш, негізгі орта, жалпы орта білім берудіњ жалпы білім беретін оќу баѓдарламаларын іске асыратын білім беру ўйымдарында тµрт жылдан кейін;
      2) техникалыќ жјне кјсіптік, орта білімнен кейінгі, жоѓары жјне жоѓары оќу орнынан кейінгі білім берудіњ кјсіптік оќу баѓдарламаларын іске асыратын білім беру ўйымдарында мамандардыњ алѓашќы бітіру жылынан кешіктірілмей;
      3) мектепке дейінгі ўйымдарда жјне ќосымша білім беру ўйымдарында ‰ш жылдан кейін µткізіледі.
      5. Шетелдік білім беру ўйымдары мен халыќаралыќ білім беру ўйымдарыныњ филиалдарын аттестаттау, егер Ќазаќстан Республикасы ратификациялаѓан халыќаралыќ шарттарда µзгеше белгіленбесе, осы Зањѓа сјйкес ж‰зеге асырылады.
      6. Мемлекеттік аралыќ баќылау:
      1) білім беру ќызметтерін кµрсету сапасын баѓалау жјне орта білім беретін ўйымдар білім алушыларыныњ бастауыш жјне негізгі орта білім берудіњ жалпы білім беретін оќу баѓдарламаларын мењгеру дењгейін айќындау маќсатында;
      2) білім беру ќызметтерін кµрсету сапасын баѓалау жјне білім алушылардыњ оќытудыњ екінші курсын аяќтаѓаннан кейін (медициналыќ жоѓары оќу орындарында - ‰шінші курсты аяќтаѓаннан кейін) жоѓары білім берудіњ мемлекеттік жалпыѓа міндетті стандартыныњ жалпы білім беретін жјне базалыќ пјндерініњ циклына енетін жекелеген пјндерді   мењгеру дењгейін айќындау маќсатында ж‰зеге асырылады.
      7. Аралыќ мемлекеттік баќылаудан µтпеген білім алушылардыњ саны білім беру саласындаѓы ујкілетті орган белгілеген шекті саннан асатын білім беру ўйымдары кезектен тыс мемлекеттік аттестаттауѓа жатады.
      8. Білім беру ўйымдарыныњ Ќазаќстан Республикасыныњ білім туралы зањнамасын жјне білім беру ќызметін лицензиялау ережелерініњ саќталуын баќылау тексерулер нысанында ж‰зеге асырылады.
      Ќазаќстан Республикасыныњ білім туралы зањнамасын жјне лицензиялыќ ережелердіњ саќталуын тексеруге, меншік нысандары мен ведомстволыќ баѓыныстылыѓына ќарамастан, барлыќ білім беру ўйымдары жатады.
      9. Тексерулер мынадай т‰рлерге бµлінеді:
      1) жоспарлы - алдыњѓы тексерулерге ќатысты Ќазаќстан
Республикасыныњ зањнамасында белгіленген уаќыт аралыќтарын ескере
отырып ж‰ргізілетін білім беру саласындаѓы ујкілетті орган немесе
жергілікті атќарушы органдар µз ќўзыреті шегінде жоспарлаѓан тексеру;
      2) жоспардан тыс - жеке жјне зањды тўлѓалардыњ µтініштеріне дереу ден ќою маќсатында таѓайындалатын тексеру;
      3) ќарсы - егер тексеру ж‰ргізу кезінде баќылаушы органдарда ‰шінші тўлѓаларѓа байланысты ќосымша аќпарат алу ќажеттігі туындаса, аталѓан адамдарѓа ќатысты ж‰ргізілетін тексеру.
      10. Жоспарлы тексеру мемлекеттік аттестаттаулар аралыѓында бір рет ж‰ргізіледі.
      11. Ќазаќстан Республикасыныњ аумаѓында ќўрылѓан халыќаралыќ жјне шетелдік білім беру ўйымдары мен олардыњ филиалдары Ќазаќстан Республикасыныњ зањдарына сјйкес тексеріледі.
      12. Білім беру ўйымдарын тексеру білім беру саласындаѓы ујкілетті органныњ немесе жергілікті атќарушы органныњ тексеру ж‰ргізу туралы шешімініњ негізінде ж‰ргізіледі.
      13. Тексеру ж‰ргізу ‰шін комиссия ќўрылады. Комиссияныњ ќўрамын, тексеру ж‰ргізу мерзімін, объектісін, тексерудіњ нысанасын білім беру саласындаѓы ујкілетті орган немесе жергілікті атќарушы орган бекітеді. Тексеруге білім жјне ѓылым ўйымдарыныњ мамандары тартылуы м‰мкін.
      14. Тексерулер ўзаќтыѓы жеті к‰ннен аспауѓа тиіс. Тексерудіњ елеулі кµлемі болуына не тексеру кезінде аныќталѓан фактілерді ќосымша зерттеу ќажеттілігіне байланысты тексеру µткізу мерзімі ўзартылуы м‰мкін, біраќ ол ‰ш к‰ннен аспауѓа тиіс.
      15. Тексеру ж‰ргізу тексеру ќорытындылары туралы аныќтама жазумен аяќталады. Тексеру ќорытындылары туралы аныќтамаѓа жазылѓан фактілердіњ дўрыстыѓын растайтын ќўжаттардыњ кµшірмесі ќоса беріледі.
      16. Комиссия дайындаѓан тексерудіњ ќорытындылары туралы
аныќтамамен тексерілген ўйымныњ басшысы танысуѓа, оѓан µз ќолын ќойып, ўйымныњ мµрін басуѓа тиіс. Бўл ретте ол тексеру нјтижелерімен тўтастай немесе жекелеген позициялары бойынша келіспейтіні туралы жазба жасауѓа ќўќылы.
      Білім беру ўйымыныњ басшысы немесе басшыныњ міндетін атќарушы адам аныќтамаѓа ќол ќоюдан бас тартќан немесе басшыныњ немесе оныњ міндетін атќарушы адамныњ ќолын ќойѓызу м‰мкіндігі болмаѓан жаѓдайларда комиссия тµраѓасы аныќтамада тиісті жазба жасайды.
      Аныќтаманыњ бір данасы тексерілген ўйымда ќалады.

      60-бап. Мемлекеттік баќылауды ж‰зеге асыратын лауазымды


              адамдардыњ ќўќыќтары мен міндеттері

      1. Білім беру саласындаѓы мемлекеттік баќылауды ж‰зеге асыратын лауазымды адамдар ќажетті біліктілікке ие болуы жјне ќосымша білім беруі ж‰йесінде кемінде бес жылда бір рет тиісті оќытудан µтуі тиіс.


      2. Білім беру саласындаѓы мемлекеттік баќылауды ж‰зеге асыратын лауазымды адамдардыњ:
      1) білім беру ўйымдарына, мекемелеріне жјне кјсіпорындарына,
тексеру маќсатында ќызметтік кујлікті кµрсету арќылы кедергісіз кіруге, ал ведомстволыќ білім беру ўйымдарына - оларѓа кірудіњ белгіленген режимін ескере отырып кіруге;
      2) тексеруді ж‰ргізу кезінде кез келген ќажетті аќпаратты сўратып алуѓа, тексеру нысанасына жататын ќўжаттардыњ т‰пнўсќаларымен танысуѓа ќўќыѓы бар.
      3. Білім беру саласындаѓы мемлекеттік баќылауды ж‰зеге асыратын лауазымды адамдар:
      1) Ќазаќстан Республикасыныњ зањнамаларын, білім беру ќызметі субъектілерініњ ќўќыќтары мен зањды м‰дделерін саќтауѓа;
      2) тексерулерді осы Зањ жјне Ќазаќстан Республикасыныњ µзге де нормативтік ќўќыќтыќ актілері негізінде жјне оларда белгіленген тјртіпке ќатањ сјйкестікте ж‰ргізуге;
      3) тексеру ж‰ргізу кезењінде білім беру ўйымдарыныњ белгіленген жўмыс режиміне кедергі келтірмеуге;
      4) Ќазаќстан Республикасыныњ білім беру саласындаѓы
зањнамаларымен белгіленген талаптарын бўзушылыќтардыњ алдын алу оларды аныќтау жјне болдырмау жµніндегі Ќазаќстан Республикасы
зањдарына сјйкес берілген µкілеттілікті уаќтылы жјне толыќ кµлемде
орындауѓа;
      5) білім беру ўйымына тексеру ќорытындылары туралы аныќтаманы оны аяќтаѓан к‰ні беруге;
      6) алынѓан ќўжаттар мен тексеру нјтижесінде алынѓан мјліметтердіњ саќталуын ќамтамасыз етуге міндетті.
      4. Білім беру саласындаѓы мемлекеттік баќылауды ж‰зеге асыратын лауазымды адамдардыњ іс-јрекетіне (шешімдеріне) жјне іс-јрекеттер жасау (шешімдерді ќабылдау) ‰шін негіздеме болѓан аќпаратќа м‰дделі адамдар жоѓары тўрѓан лауазымды адамѓа жјне (немесе) сотќа шаѓымдануы м‰мкін.

 9-тарау. БІЛІМ БЕРУ Ж‡ЙЕСІН ЌАРЖЫЛЫЌ ЌАМТАМАСЫЗ ЕТУ

      61-бап. Ќаржыландыру ж‰йесі, принциптері мен кµздері

      1. Білім беруді ќаржыландыру ж‰йесі - республикалыќ жјне жергілікті бюджеттердіњ, басќа да кіріс кµздерініњ жиынтыѓы.


      2. Білім беруді ќаржыландыру ж‰йесі:
      1) тиімділік пен нјтижелілік;
      2) басымдыќ;
      3) айќындылыќ;
      4) жауаптылыќ;
      5) бюджеттердіњ барлыќ дењгейлерініњ ара жігін ажырату мен дербестік принциптеріне негізделеді.
      3. Білім беру ж‰йесі ќаржыландыру кµздері:
      1) мемлекеттік білім беру мекемелерін ўстауды бюджеттік ќаржыландыру;
      2) мемлекеттік білім беру тапсырысын бюджеттік ќаржыландыру;
      3) Ќазаќстан Республикасыныњ зањнамасына ќайшы келмейтін аќылы ќызметтер кµрсетуден т‰скен кірістер;
      4) екінші дењгейдегі банктер кредиттері;
      5) демеушілік жјне ќайырымдылыќ кµмек, µтемсіз аударымдар мен ќайырмалдыќтар, гранттар болып табылады.

      62-бап. Білім беру ўйымдарын мемлекеттік ќаржыландыру

      1. Мемлекет білім берудіњ басымдыѓын ескере отырып оѓан бюджеттік ќаражаттардыњ бµлінуін ќамтамасыз етеді.
      2. Мемлекеттік білім беру ўйымдарын ќаржыландыру білім беру
дењгейлері бойынша мемлекеттік жалпыѓа міндетті білім беру
стандарттарымен белгіленген талаптар жјне Ќазаќстан Республикасыныњ
зањнамасымен айќындалатын нормалар негізінде бюджеттік ќаражаттар
есебінен ж‰зеге асырылады.
      3. Мемлекеттік білім беру мекемелерін бюджеттік ќаражаттар есебінен ќаржыландыру мекемелердіњ мемлекеттік жалпыѓа міндетті білім беру стандарттарына сјйкес ўсталуын жјне функцияларды орындауын ќамтамасыз етеді.
      Мемлекеттік білім беру мекемелеріне жўмыстан жоѓары кµрсеткіштері ‰шін конкурстыќ негізде грант берілуі м‰мкін.
      4. Мемлекеттік білім беру кјсіпорындарын, басќа да ўйымдыќ-ќўќыќтыќ нысандаѓы білім беру ўйымдарын ќаржыландыру мемлекеттік білім тапсырысы негізінде ж‰зеге асырылады.
      5. Білікті жўмысшылар мен мамандарды даярлауѓа, біліктілігін арттыруѓа жјне ќайта даярлауѓа мемлекеттік білім беру тапсырысы:
      1) мамандарды даярлау баѓыттарын;
      2) оќыту нысандары бойынша мемлекеттік білім беру тапсырысыныњ кµлемін (орындар, гранттар санын);
      3) бір маманды оќытуѓа жўмсалатын шыѓыстардыњ орташа ќўнын ќамтуѓа тиіс.
      Мемлекеттік білім беру мекемелерінде техникалыќ жјне кјсіптік, орта білімнен кейінгі, жоѓары жјне жоѓары оќу орнынан кейінгі білімі бар мамандарды даярлауѓа мемлекеттік білім беру тапсырысын орналастыру кезінде бюджеттік баѓдарламаныњ јкімшісі жјне білім беру ўйымыныњ атауы кµрсетіледі.
      Мемлекеттік білім беру тапсырысына сонымен ќатар Ќазаќстан Республикасы жасасќан халыќаралыќ шарттармен кµзделген оќу орындарында мамандарды даярлау, сондай-аќ жоѓары оќу орындарыныњ дайындыќ бµлімдерінде шетелдіктер мен азаматтыѓы жоќ адамдарды оќыту енеді.
      6. Мектепке дейінгі тјрбие мен оќыту ўйымдарында
орналастырылатын мемлекеттік білім беру тапсырысы тјрбиеленушілер
санын жјне бір тјрбиеленушіге жўмсалатын шыѓыстардыњ орташа ќўнын
ќамтуѓа тиіс.
      7. Білім беру ж‰йесін оќу-јдістемелік ќамтамасыз ету бойынша мемлекеттік білім беру тапсырысын ўстауѓа ќойылатын талаптарды білім беру саласындаѓы ујкілетті орган айќындайды.
      8. Жоѓары білім беруді ќаржыландыруѓа мемлекеттік білім беру тапсырысы білім беру гранттары т‰рінде мамандыќќа, оќу орныныњ т‰рі мен мјртебесіне ќарай саралана отырып орналастырылады.
      Орта білімнен кейінгі, жоѓары жјне жоѓары оќу орнынан кейінгі білім берудіњ кјсіптік оќу баѓдарламаларын іске асыратын білім беру ўйымдарыныњ µтемді білім беру ќызметтерін кµрсету шарты бойынша бір білім алушыѓа жўмсалатын шыѓындары білім беру грантыныњ мµлшерінен кем болмайды.

      63-бап. Білім беру ўйымдарыныњ аќылы негізде тауарлар



Достарыңызбен бөлісу:
1   2   3   4   5   6


©tilimen.org 2019
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет